Bodembescherming

De bodem heeft tal van belangrijke functies voor mens, plant en dier. Tegenwoordig wordt de ondergrond gebruikt voor velerlei functies als infrastructuur, bodemenergie, opslag en ondergronds bouwen. Afhankelijk van de functie moet een bepaalde kwaliteit worden nagestreefd en historische verontreinigingen van bodem en grondwater uit het verleden (bijvoorbeeld oude stortplaatsen) kunnen daarbij een belangrijke belemmering vormen. "Lekkerkerk" in 1980 was een aanzet tot ambitieuze doelstellingen om alle gevallen van bodemverontreiniging in Nederland multifunctioneel te saneren. Dat uitgangspunt was te hoog gegrepen en is al redelijk snel veranderd in functie-afhankelijk (functiegericht) saneren. Tegelijkertijd moeten nieuwe verontreinigingen altijd voorkomen worden en hiervoor moeten maatregelen en voorzieningen getroffen worden op plaatsen waar bodemverontreiniging kan ontstaan. Uiteindelijk zal de bodem voldoende schoon moeten zijn om de functies voor mens, dier en plant te kunnen vervullen.
Om dit alles in goede banen te leiden is er diverse regelgeving op het gebied van het bodembeschermingsrecht.

Gewijzigde Regeling bodemkwaliteit per 1 juli 2015 van kracht - bron: InfoMil

Bodembescherming en de Omgevingswet: Wet bodembescherming als stevige ondergrond? - T. van der Meulen

VVM Omgevingswet : kansen voor een gezonde bodem? - T. van der Meulen

40 jaar na "Lekkerkerk" : Nederlandse bodem weer "schoon"? - T. van der Meulen

Bodembescherming en het wetsvoorstel Omgevingswet - T. van der Meulen

Basisregistratie Ondergrond komt er aan! - T. van der Meulen

Handige links

http://www.bodemdata.nl: Informatie van de landelijke bodemkaarten van Nederland, inclusief documentatie.

www.dinoloket.nl : DINO is de afkorting voor Data Informatie Nederlandse Ondergrond. De database bevat gegevens van de Nederlandse ondergrond, zoals booronderzoeken, sondeeronderzoeken en grondwateronderzoeken.

www.nlog.nl : Nederlands Olie en Gasportaal. Informatie over opsporing en winning van olie, gas en aardwarmte in Nederland en het Nederlandse deel van het Continentaal plat.

http://www.natuurkennis.nl: Informatie met betrekking tot het natuurbeheer, waaronder beschrijving landschappen.

http://www.geologievannederland.nl: Informatie over geologie, bodem en landschap in Nederland.

http://www.omgevingsloket.nl: Aanvraagloket van de overheid voor vergunningen en het indienen van meldingen voor diverse wetten.

http://www.drloket.nl: Loket van de Dienst Regelingen van het Ministerie van EZ, aanvragen ontheffingen.

http://www.waterschappen.nl: Algemene website van de Waterschappen in Nederland.

http://www.lma.nl: Website Landelijk Meldpunt Afvalstoffen, voor melding vervoer van afvalstoffen.

www.helpdeskwater.nl : Website van het Expertise Centrum Bodem over o.a. verontreinigde waterbodems en baggerspecie.

http://www.agentschapnl.nl: AgentschapNL is een informatiebron op het gebied van vergunningen.

http://www.explosievenopsporing.nl: Informatie over opsporing en opruiming van explosieven.

www.prorail.nl : Website van Prorail.

www.allesoverbodemenergie.nl : Website van Rijkswaterstaat leefomgeving met informatie over bodemenergie.

http://www.sikb.nl: SIKB is een netwerkorganisatie waarbinnen overheid en bedrijfsleven samen praktijkgerichte kwaliteitsrichtlijnen maken voor (water)bodembeheer en archeologie. Op de website zijn protocollen, beoordelingsrichtlijnen en handreikingen BUM en HUM te vinden.

http://www.wkotool.nl : Website waarop door de overheid inzicht wordt gegeven over bodemenergiesystemen, grondwateronttrekkingen beschermingsgebieden en aandachtsgebieden.

www.rijksoverheid.nl/onderwerpen-/bodem-en-ondergrond : Website van de rijksoverheid over het dossier bodem en ondergrond.

www.bodemloket.nl : Website is een initiatief van gemeenten, provincies en het Rijk. Bevat informatie over de bodemkwaliteit en uitgevoerde saneringen. Via het Bodemloket krijgt u inzicht in de bij de overheid bekende gegevens. Ook ziet u waar vroeger (bedrijf)activiteiten hebben plaatsgevonden die extra aandacht verdienen omdat ze de bodemkwaliteit beïnvloed kunnen hebben.

www.skbodem.nl : Stichting Kennisontwikkeling en overdracht Bodem zet zich in voor het opsporen en delen van kennis over verantwoord gebruik en beheer van bodem en ondergrond. SKB heeft voor haar programma "Duurzame Ontwikkeling van de Ondergrond" vier centrale kennisvelden geïdentificeerd:

1. Ondergrond en Energie
2. Ondergrond en Waterbeheer
3. Ondergrondse Ordening voor stad en land
4. Ecosysteemdiensten: duurzaam benutten van bodemfuncties

http://www.soilpedia.nl: Een door SKB onderhouden website over de bodem.

http://www.rwsleefomgeving.nl/organisatie/bodemplus: Bodem+ ondersteunt overheden met kennis over bodemsanering, -bescherming, -beheer en -energie voor een duurzaam gebruik van het bodem- en grondwatersysteem en de ondergrond. Daarnaast ondersteunt Bodem+ het Uitvoeringsprogramma bodemconvenant en kennisoverdracht en -ontwikkeling via het Expertisenetwerk bodem en ondergrond. Bodem+ voert enkele wettelijke taken uit die bijdragen aan een duurzaam bodembeheer en coördineert ook het landelijke bodeminformatiebeheer.

www.kadaster.nl/web/Themas-/Registraties/WKPB.htm : Website van het kadaster met informatie over de op 1 juli 2007 in werking getreden Wet kenbaarheid publiekrechtelijke beperkingen onroerende zaken (KPB).

http://www.rwsleefomgeving.nl: Website van Rijkswaterstaat (rubriek "bodem en ondergrond).

www.bodemrichtlijn.nl : Kennisdocument (Richtlijn herstel en beheer (water)bodemkwaliteit) over bodem en ondergrond.

www.expertisenetwerkbodemenondergrond.nl : Het expertisenetwerk is een samenwerkingsverband en moet zorgen voor meer samenhang en samenwerking in het overbrengen van kennis over bodem en ondergrond.

www.tcbodem.nl : De Technische Commissie Bodem geeft technisch-wetenschappelijk advies over milieubeleid voor de bodem. De TCB publiceert adviezen en rapporten. Adviezen brengt de TCB uit naar aanleiding van adviesaanvragen of op eigen initiatief. Rapporten doen verslag van technisch-wetenschappelijk onderzoek dat in opdracht van de TCB is uitgevoerd of van de resultaten van werkgroepsactiviteiten.

http://www.grondwater-cdg.nl: De landelijke Advies Commissie Schade Grondwater (ACSG, voorheen Commissie van Deskundigen Grondwaterwet (CDG)) is door de provincies ingesteld met als opdracht onderzoek uit te voeren naar schade als gevolg van een onttrekking of infiltratie van grondwater waarvoor een watervergunning is verleend. In de adviezen van de ACSG gaat het meestal om droogteschade in de landbouw of om schade door verzakking van bebouwing of infrastructuur.

http://www.tcbb.nl: De Technische commissie bodembeweging (TSB) kan een technisch onderzoek instellen naar de vraag of, en zo ja in hoeverre de schade is veroorzaakt door bodembeweging als gevolg van mijnbouw. De TSB geeft advies aan de minister van Economische Zaken en aan burgers.

www.sodm.nl : Staatstoezicht op de Mijnen (Som) houdt toezicht op de naleving van wettelijke regelingen die van toepassing zijn op het opsporen, winnen, opslaan en transporteren van delfstoffen. De dienst richt zich hierbij op de aspecten veiligheid, gezondheid, milieu, doelmatige winning en bodembewegingen.

www.bodembescherming.nl : De site biedt ondernemers informatie over voorzieningen en maatregelen die zij moeten treffen om de bodem te beschermen bij het uitvoeren van hun bedrijfsactiviteiten. Door SIKB wordt de website onderhouden.

www.rivm.nl : Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) bevordert door onderzoek, uitvoering en ondersteuning de publieke gezondheid en een schoon en veilig leefmilieu. Op de site zijn de volgende dossiers vinden: bodemsanering en geothermische atlas.

http://www.compendiumvoordeleefomgeving.nl: Het Compendium voor de Leefomgeving is een website met feiten en cijfers over milieu, natuur en ruimte in Nederland. Het is een uitgave het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) en Wageningen Universiteit en Researchcentrum (Wageningen UR).

http://www.nazorgstortplaatsen.nl: Website van de interprovinciale werkgroep nazorg.

www.duurzaamstorten.nl : Website van de Stichting Duurzaam Storten.

www.advieskamerstortbesluit.nl : Website van de Advieskamer Stortbesluit. Deze Advieskamer brengt deskundige en onafhankelijke adviezen uit over bodembeschermende voorzieningen bij stortplaatsen.

www.risicotoolbox.nl : Webapplicatie Risicotoolbox Bodem. Instrumenten voor de toetsing van bodemkwaliteit en risico's.