Beleidsmatige waardering: waardevast en waardevol

Waardevaste elementen hebben een beschermde status op basis van een rijks-, provinciaal of gemeentelijk besluit. Deze zijn dus bekend en moeten in een inventarisatie altijd aan de orde komen. Archeologische elementen die onder deze categorie vallen zijn:

beschermde archeologische (rijks)monumenten: deze genieten bescherming op grond van art. 3 van de Monumentenwet 1988;

provinciale archeologische monumenten: beschermd op grond van een provinciale monumenten- of erfgoedverordening;

gemeentelijke archeologische monumenten: beschermd op grond van een gemeentelijke monumenten-, archeologie- of erfgoedverordening.

De aan- of afwezigheid van archeologische waarden speelt geen rol bij de aanwijzing van beschermde stads- en dorpsgezichten. Bij bepaalde categorieën beschermde stads- en dorpsgezichten, bijvoorbeeld oude stadskernen, is overigens meestal wel sprake van een verhoogde kans op de aanwezigheid van archeologische waarden.

Waardevolle elementen zijn terreinen en vindplaatsen waarvan wel bekend is dat ze een inhoudelijke waarde hebben, al is deze inhoudelijke waarde niet altijd in detail bepaald, maar die niet beschermd zijn op basis van wetgeving. Voor archeologie betreft dit de bekende archeologische terreinen, de ‘archeologische monumenten’ op de AMK, die geen wettelijke bescherming genieten of terreinen die op een andere manier zijn gewaardeerd. Zie ook par. 3.1.2.