8. Kozijn, kozijninvulling of gevelpaneel

Een kozijn, kozijninvulling of gevelpaneel, mits in de achtergevel, of een niet naar openbaar toegankelijk gebied gekeerde zijgevel van een hoofdgebouw, dan wel in een gevel van een bijbehorend bouwwerk, voor zover die gevel is gelegen in achtererfgebied op een afstand van meer dan 1 m vanaf openbaar toegankelijk gebied, tenzij geen redelijke eisen van welstand van toepassing zijn.

Zolang het gaat om een wijziging in de achtergevel en een niet naar openbaar toegankelijk gekeerde zijgevel van het hoofdgebouw kan relatief vaak zonder vergunning gewijzigd worden.

Voor de bijbehorende bouwwerken gelden minder beperkingen dan voor het hoofdgebouw, alles mag als de gevel maar ligt in het achtererfgebied en op 1 meter vanaf het openbaar toegankelijk gebied. Alleen als er redelijke van eisen van welstand gelden geldt deze laatste toevoeging niet.

Dit onderdeel laat, zoals al aangegeven, veel wijzigingen toe in gevels. Ook gevels die, bijvoorbeeld op of vlak nabij de erfgrens staan van een naburig erf. Dat betekent dat hier wel de bepalingen van het Burgerlijk Wetboek, boek 5 aan de orde kunnen zijn. Dat kan tot gevolg hebben dat het aanbrengen van een nieuw raam in de zijgevel wel vergunningvrij is maar wel beperkt wordt door de eisen uit het privaatrecht, niet openslaand en ondoorzichtig.

Er is al menig discussie gevoerd wat onder een kozijn, kozijninvulling of gevelpaneel moet worden verstaan. Wat er in ieder geval niet staat is “wijzigen”. Daar mag uit geconcludeerd worden dat het ook om een nieuwe gevelopening met een nieuw kozijn kan gaan mits dan aan de kenmerken wordt voldaan.

Dat wil niet zeggen dat op basis van deze bepalingen een nagenoeg hele gevel zonder vergunning gewijzigd kan worden.

Het betoog zoals voorgedragen door [appellante] wordt aldus opgevat dat het aanbrengen van de glazen gevel volgens haar gelegaliseerd is ten tijde van het besluit op bezwaar nu deze onder de Wabo zonder omgevingsvergunning kan worden verricht, waardoor het college niet meer handhavend kon optreden.

Het Bor bevat geen definitie van het begrip “gevelpaneel”. Zoals de Afdeling eerder heeft overwogen (uitspraak van 16 januari 2008 in zaak nr. 200702640/1) ten aanzien van het begrip “gevelpaneel” als bedoeld in

artikel 2, onderdeel c, van het Besluit bouwvergunningvrije en licht-bouwvergunningplichtige bouwwerken

(hierna: het Bblb) heeft de wetgever daarmee niet bedoeld een gevelbekleding vergunningvrij mogelijk te maken indien deze (bijna) het gehele oppervlak van de gevel beslaat. Volgens de nota van toelichting bij het Bor heeft in artikel 2, aanhef en onderdeel 7, van

bijlage II van het Bor

een verruiming plaatsgevonden ten opzichte van de in artikel 2, onderdeel c, van het Bblb opgenomen regeling, in zoverre dat het niet uitsluitend hoeft te gaan om het veranderen van bestaande kozijnen, kozijninvullingen of gevelpanelen, maar ook nieuwe kozijnen, kozijninvullingen of gevelpanelen ingevolge de nieuwe regeling kunnen worden geplaatst. In verband hiermee is de eis dat de bestaande gevelopening niet mag wijzigen komen te vervallen (Stb. 2010, 143, blz. 148). Er bestaan echter geen aanknopingspunten voor het oordeel dat met het Bor is beoogd een wijziging aan te brengen ten opzichte van het Bblb met betrekking tot de vraag of een glazen gevel met een omvang als hier aan de orde als gevelpaneel dient te worden aangemerkt. De rechtbank heeft daarom terecht overwogen dat de glazen achtergevel, die een groot deel van de gehele achtergevel beslaat, niet aangemerkt kan worden als gevelpaneel als bedoeld in artikel 2, aanhef en onderdeel 7, van bijlage II bij het Bor.

ECLI:NL:RVS:2013:CA1314, Instantie Raad van State, Datum uitspraak 29-05-2013, Zaaknummer 201209205/1/A1.

In de uitspraak van Afdeling Bestuursrechtspraak Raad van State, 24 augustus 2016, ECLI:NL:RVS:2016:2288, wordt door de Afdeling uitleg gegeven over de omvang van artikel 2, lid 7, Bijlage II Bor.

Het bouwplan voorziet in het wijzigen van het bestaande raam in de achtergevel in dubbele, naar binnen draaiende, deuren. Op het kozijn van de deuren wordt, binnen de gevellijn, een metalen hekwerk geplaatst dat niet kan worden geopend.

Zoals de Afdeling eerder heeft overwogen in de uitspraak van 15 juni 2016,

ECLI:NL:RVS:2016:1627

, is in artikel 2, aanhef en zevende lid, van bijlage II van het Bor niet de beperking opgenomen dat de bestaande gevelopeningen in de achtergevel ongewijzigd dienen te blijven. Ook vergroting van bestaande gevelopeningen vallen onder deze categorie. Het hekwerk maakt naar het oordeel van de Afdeling in dit geval onderdeel uit van het kozijn. Het bouwplan bestaat aldus in zoverre uit het wijzigen van het kozijn in de achtergevel van het hoofdgebouw en is daarmee een activiteit als bedoeld in artikel 2, aanhef en zevende lid, van bijlage II van het Bor. Aan het beroep van [appellant] op de door hem zelf uitgevoerde vergunningcheck op de website www.omgevingsloket.nl en het artikel “Vensters, ramen en roeden” van de Vereniging Vrienden van de Amsterdamse Binnenstad komt geen betekenis toe nu voor de vraag of het bouwplan omgevingsvergunningvrij is slechts bijlage II van het Bor bepalend is.

Gelet hierop heeft de rechtbank met juistheid overwogen dat het college het bouwplan, voor zover dat betrekking heeft op het Frans balkon, terecht op grond van artikel 2, aanhef en zevende lid, van bijlage II van het Bor, als omgevingsvergunningvrij aangemerkt.