Asbest gemist? Het belang van algemene voorwaarden in de asbestbranche

Het kan voorkomen dat bijvoorbeeld na de sanering van asbest alsnog asbest in een pand wordt aangetroffen. In dat verband wordt door de opdrachtgever vaak de saneerder en/of de inventariseerder aangesproken. Partijen in de asbestbranche lopen, hoe zorgvuldig zij hun werkzaamheden uiteraard ook uitvoeren, het risico na uitvoering van hun werkzaamheden geconfronteerd te worden met een aansprakelijkstelling in verband met aangetroffen asbest. Het hebben van goede algemene voorwaarden is danook onmisbaar voor partijen in de asbestbranche. Belangrijk is ook dat de algemene voorwaarden op een juiste wijze gehanteerd worden zodat deze ook van toepassing zijn.

Een recente uitspraak van de rechtbank Overijssel  bevestigt het belang van algemene voorwaarden voor een asbestinventarisatiebureau. Waar ging het in deze zaak om? De aannemer heeft voor haar opdrachtgever (een supermarkt) een asbestinventarisatie type A (SC 540) laten uitvoeren en daarvoor een asbestinventarisatiebureau ingeschakeld. Het asbestinventarisatiebureau heeft het werk geoffreerd voor € 610,- en daarbij tevens haar algemene voorwaarden gevoegd. Op basis van deze offerte is de opdracht verstrekt.

De asbestinventariseerder heeft haar onderzoek verricht en in haar rapport opgenomen dat er een volledige asbestinventarisatie type A heeft plaatsgehad en dat de aangetroffen materialen asbestvrij zijn. Vrijwel onmiddellijk na de start van de renovatiewerkzaamheden werden op plafondplaten van het systeemplafond asbesthoudende materialen aangetroffen. Dit leidde tot stillegging van het werk, tijdsverlies en andere kosten. De aannemer heeft de schade berekend op € 73.794,79 en deze vordering gecedeerd aan de supermarkt. De supermarkt spreekt voor laatst genoemd bedrag het asbestinventarisatiebureau aan.

Is het asbestinventarisatiebureau aansprakelijk?

De rechtbank oordeelt dat nu de inventariseerder heeft verklaard dat zij een volledige asbestinventarisatie type A heeft uitgevoerd en er geen beperkingen in het asbestinventarisatierapport zijn opgenomen, de supermarkt er vanuit mocht gaan dat er geen sprake was van waarneembaar asbest. Volgens de rechtbank was de uiteindelijk geconstateerde asbest eenvoudig visueel waar te nemen door een plafondplaat op te tillen, derhalve zonder destructief onderzoek, en heeft de inventariseerder in dit specifieke geval niet naar behoren gepresteerd. Dit maakt dat het asbestinventarisatiebureau in beginsel aansprakelijk is voor de schade die daarvan het gevolg is.

Het asbestinventarisatiebureau doet in de procedure een beroep op haar algemene voorwaarden. In artikel 8.3 is aansprakelijkheid uitgesloten. Het (meest verstrekkende) beroep van het inventarisatiebureau op dit artikel slaagt niet. De rechtbank volgt de supermarkt in haar stelling dat deze bepaling in strijd is met normen van redelijkheid en billijkheid.

Het beroep van het asbestinventarisatiebureau op artikel 8.4 van haar algemene voorwaarden (aansprakelijkheidsbeperking) slaagt wel. Daarbij stelt de rechtbank voorop dat het in strijd met de goede zeden is om zich contractueel vrij te tekenen voor schade als gevolg van opzet of grove schuld (artikel 3:40 BW). De rechtbank oordeelt vervolgens dat wat er ook zijn moge van de toerekenbare tekortkoming van de inventariseerder, niet kan worden gesteld dat zij haar opdracht bewust roekeloos heeft uitgevoerd. Voorts is volgens de rechtbank de opgenomen aansprakelijkheidsbeperking niet ongebruikelijk, zeker niet in gevallen waarbij het gaat om een relatief laag offertebedrag ten opzichte van de mogelijke gevolgen van een toerekenbare tekortkoming.

De aannemer heeft de algemene voorwaarden van het asbestinventarisatiebureau, toen zij de opdracht verstrekte, onweersproken gelaten en heeft, aldus de rechtbank, ook met de aansprakelijkheidsbeperking van artikel 8.4 van die voorwaarden ingestemd. In dit geval is de aansprakelijkheid van het inventarisatiebureau beperkt tot € 2.500,-. Het asbestinventarisatiebureau is door de rechtbank veroordeeld tot betaling van een schadevergoeding van € 2.500,-.

Kortom, het asbestinventarisatiebureau is hier gered door haar algemene voorwaarden. Deze uitspraak onderstreept het belang van een goede set algemene voorwaarden en het juist hanteren daarvan.