Eigenaar monumentaal pand hoeft kozijnen nog niet direct te vervangen

Een gemeentelijke toezichthouder constateert dat er aan de voorkant van een pand kozijnen zijn vervangen zonder dat daarvoor een omgevingsvergunning is verleend. Het pand is een rijksmonument in een beschermd stadsgezicht. Wie zonder omgevingsvergunning een omgevingsplanactiviteit en een rijksmonumentactiviteit verricht, begaat een overtreding. Het college van B&W is van plan een last onder dwangsom op te leggen: de woningeigenaar krijgt drie maanden de tijd om de overtreding te beëindigen (de begunstigingstermijn). Als de woningeigenaar niets doet, legt het college hem een last onder dwangsom op. Als hij de overtreding niet binnen tien weken beëindigt, verbeurt hij een dwangsom van € 2.000 voor elke week dat hij te laat is, met een maximum van € 20.000.

Voorlopige voorziening

Tegen dit besluit maakt de woningeigenaar bezwaar en vraagt tegelijkertijd de voorzieningenrechter (rechtbank Overijssel) om een voorlopige voorziening te treffen. Volgens de woningeigenaar zijn de geplaatste kozijnen vergunningsvrij, omdat er sprake is van noodzakelijk onderhoud. Ook stelt hij dat de kozijnen zoals zij zijn geplaatst te vergunnen zijn. Het college is het met beide standpunten niet eens.

Belangenafweging

Volgens de voorzieningenrechter wegen de belangen van de woningeigenaar (geen dwangsom betalen) in dit geval zwaarder dan die van het college (het beëindigen van de overtreding). Het hele handhavingstraject loopt al twee jaar en het duurt nog enkele maanden voordat er een beslissing op het bezwaar wordt genomen. Er is geen reden om aan te nemen dat er niet tot na de beslissing op bezwaar kan worden gewacht met het herstel van de overtreding. De woningeigenaar heeft ook de noodzaak om de oude kozijnen te vervangen onderbouwd. Het college betwist die noodzaak niet, maar stelt enkel dat de geplaatste kozijnen niet voldoen aan de eisen die het Besluit activiteiten leefomgeving stelt aan de vergunningsvrije rijksmonumentenactiviteit.

Advies

Ook volgens de voorzieningenrechter zijn de uitgevoerde werkzaamheden niet vergunningsvrij. De detaillering, vormgeving, materiaalsoort en kleur lijken immers gewijzigd ten opzichte van de oude situatie. Het college heeft daarover advies ingewonnen bij de welstands- en monumentencommissie en de Rijksdienst Cultureel Erfgoed. Die concluderen dat de monumentale waarden van het pand in de huidige uitvoering zijn aangetast en dat er voor de kozijnen in de huidige vorm geen omgevingsvergunning kan worden verleend.

Geschorst

De woningeigenaar moet in de bezwaarfase onderbouwen dat de kozijnen toch te vergunnen zijn. Om hem in die gelegenheid te stellen, wijst de voorzieningenrechter het verzoek om een voorlopige voorziening toe en schorst het besluit om de dwangsom op te leggen totdat er op het bezwaar is beslist.