Commissie van aanbestedingsexperts

De (toenmalige) minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie heeft in een brief aan de Tweede Kamer aangekondigd dat hij een College van aanbestedingsexperts zou oprichten.

Kamerstukken II 2010-2011, 32 440, nr. 9, punt 5.

Deze Commissie zou dan klachten in ontvangst kunnen nemen van belanghebbenden (marktpartijen, maar ook van aanbestedende diensten). Het gaat hierbij niet om een extra rechtsgang, maar om een laagdrempelig klachtorgaan.

De wettelijke basis van de commissie is gelegen in artikel 4.27 Aw. Uitgangspunt is dat belanghebbenden eerst hun klacht tijdig neerleggen bij degene tot wie de klacht is gericht. Is het antwoord op de klacht niet bevredigend of wordt geweigerd aan de klacht tegemoet te komen, dan kan de klacht worden ingediend bij de Commissie van aanbestedingsexperts. Een aanbestedende dienst kan klachten alleen gemotiveerd naast zich neerleggen.

Kamerstukken II 2009-2010, 32 440, nr. 3, p. 10-11.

De Commissie beoordeelt de klacht en publiceert zijn geanonimiseerde oordeel op haar website.

De Commissie van aanbestedingsexperts lijkt een positieve invloed te hebben op een afname van het aantal gevraagde voorlopige voorzieningen. Het aantal behandelde klachten geeft blijk van een professionele en gedegen aanpak. Zij hebben echter vaak wel een hoog abstractievermogen waardoor zij weleens een verbinding met de dagelijkse aanbestedingspraktijk ontberen. De adviezen hebben een aantoonbare invloed op de te houden aanbestedingsprocedures. De adviezen van de Commissie zijn evenwel niet bindend, noch voor partijen, noch voor de rechter. Voor zover een partij zich in een procedure zou beroepen op een advies van de Commissie is sprake van een beroep op de juridische argumenten in dat advies, welke argumenten op hun merites moeten worden beoordeeld. Een verzwaarde motiveringsplicht levert dit echter niet op.

Vzr. Rotterdam 30 december 2015, HR VIA CARE/gemeenten ZHZ, ECLI:NL:RBROT:2015:9802, r.o. 4.4.

Zodra er naast een klacht bij de Commissie tevens een voorlopige voorziening wordt gevraagd, zal de Commissie haar onderzoek opschorten.

Het indienen van een klacht leidt formeel niet tot het opschorten van enige termijn. Dat betekent dat de Commissie voortvarend moet werken, maar ook dat de klachten in zo vroeg mogelijk stadium moeten worden ingediend. Naar verwachting zullen partijen bij het indienen van een klacht gedurende de Alcateltermijn niet wachten op het oordeel van de Commissie als zij daarbij gevaar lopen niet tijdig een dagvaarding te hebben ingediend. Aanbestedende diensten hebben de stand still-termijn vrijwel steeds ingericht als een vervaltermijn. Na het verlopen van die termijn wordt de vordering van de marktpartij dan als tardief aangemerkt en is daarmee niet meer ontvankelijk. Dat risico zullen partijen meestal niet willen lopen.

Als bij de Commissie van aanbestedingsexperts een klacht is ingediend, zal de Commissie de aanbestedende dienst meestal verzoeken de procedure of de looptijd van de opschortende termijn op te schorten. Een dergelijk verzoek wordt naar het schijnt in de helft van het aantal gevallen gehonoreerd. Dit is echter afhankelijk van de stand van de procedure; in veel gevallen is er niet zo veel meer mogelijk.