Natuurbeschermingswet 1998 en Flora- en faunawet

In uitspraken over de Natuurbeschermingswet 1998 (Nbw) en de Flora en faunawet (Ffw) is inmiddels een vaste overweging van de ABRvS dat de bepalingen daarvan met name strekken tot bescherming van het algemene belang van natuur en landschap respectievelijk planten- en diersoorten. Een appellant die stelt belang te hebben bij het behoud van een goede kwaliteit van de leefomgeving voldoet niet eenvoudig aan het relativiteitsvereiste.

Voor de werking van het relativiteitsvereiste voor rechtspersonen die algemene belangen behartigen, zie ECLI:NL:RVS:2014:75, r.o. 5.2.; ECLI:NL:RVS:2011:BS8857, r.o. 2.7.4. (Nbw) en ECLI:NL:RVS:2014:1284, r.o. 9.2. (Ffw).

Uitgesloten is dit echter niet. Een dergelijk individueel belang kan volgens de Afdeling dermate zijn verweven met de algemene belangen die de Nbw en de Ffw beogen te beschermen, dat het relativiteitsvereiste niet in de weg staat aan vernietiging van het bestreden besluit.

ECLI:NL:RVS:2014:1284, r.o. 9.2.; ECLI:NL:RVS:2014:75, r.o. 5.2.

Om te beoordelen of sprake is van verwevenheid, kijkt de Afdeling naar de afstand tussen het perceel van een appellant en het gebied dat althans de soort die wordt beschermd. Het oordeel over de vraag of een bepaalde afstand leidt tot verwevenheid is zeer casuïstisch. In uitspraken over de Nbw oordeelt de Afdeling bijvoorbeeld dat het belang van een appellant op een afstand van 800 meter van het Natura 2000-gebied leidt tot onvoldoende verwevenheid.

ECLI:NL:RVS:2014:1308, r.o. 5.2.

Een afstand van 440 meter is wel voldoende verweven, waarbij de Afdeling tevens van belang acht dat zicht bestaat op het betreffende Natura 2000-gebied.

ECLI:NL:RVS:2015:992, r.o. 4.2.

Bij de toepassing van het relativiteitsvereiste in het kader van de Ffw oordeelt de Afdeling dat een afstand van 600 meter niet voldoende verweven is,

ECLI:NL:RVS:2014:351, r.o. 3.

terwijl 400 meter afstand wel voldoende verwevenheid oplevert.

ECLI:NL:RVS:2015:1470, r.o. 16.3. Hierbij gaat de Afdeling niet expliciet in op het bestaan van zicht op de voorziene ontwikkeling (windturbines).

In veel gevallen gaat het dus om de feitelijke afstand, maar ook speelt mee of tussen het perceel van een appellant en het betrokken gebied of de betrokken soort een andere ruimtelijke ontwikkeling is gelegen (bijvoorbeeld een park met vakantiewoningen

ECLI:NL:RVS:2014:1734, r.o. 7.2.

of een snelweg

ECLI:NL:RVS:2015:1505, r.o. 30.

). Zelfs een appellant wiens woning weliswaar is gelegen op een (beperkte) afstand van 125 meter van de verblijfplaats van de betrokken soort, maar waarbij zich bebouwing bevindt tussen de woning en de verblijfplaats, kan geen beroep doen op de Ffw.

ECLI:NL:RVS:2014:3012, r.o. 3.2.

Voor een appellant van wie het (daadwerkelijke) belang bestaat in een bedrijfs- of concurrentiebelang leek het relativiteitsvereiste tot voor kort in het geheel in de weg te staan aan zowel een beroep op Nbw-normen

ECLI:NL:RVS:2014:3967, r.o. 9.2.; ECLI:NL:RVS:2012:BY0404, r.o. 21.5.

,als een beroep op Ffw-normen.

ECLI:NL:RVS:2015:1224, r.o. 3.2; ECLI:NL:RVS:2014:75, r.o. 6.3.

In een uitspraak van 30 juni 2015 lijkt de Afdeling dit te nuanceren. De Afdeling overweegt dat, indien een bedrijf ligt binnen de begrenzing van het betreffende Natura 2000-gebied en de bedrijfsvoering daarvan mede wordt beïnvloed door de staat van instandhouding van dat gebied, de bedrijfseconomische belangen van het bedrijf worden beschermd omdat zij zijn verweven met het door de Nbw beschermde belang van het behoud van een goede staat van instandhouding.

ECLI:NL:RVS:2015:2174, r.o. 6.4.2.

Een dergelijk oordeel is tot nog toe eenmalig en het is, met name gezien de specifieke omstandigheden in deze uitspraak, waarschijnlijk dat dit een uitzondering is.