Dat de crisisstructuur in Nederland versterkt kan worden is evident. De discussie over provinciaal gezag is naar mijn oordeel een achterhaalde oplossingsrichting.

Het opiniestuk suggereert dat de veiligheidsregio een responsorgaan is. De term voorzitter veiligheidsregio versterkt wellicht die gedachte.

De veiligheidsregio is een openbaar lichaam waarbinnen de colleges van B&W binnen een bepaald gebied vorm en inhoud geven aan de preparatie op het handhaven van de openbare orde en (algemene) openbare veiligheid in buitengewone omstandigheden: ramp/crisis. Helaas is naast deze kerntaak ook het instellen en in stand houden van een brandweer een taak van dit openbaar lichaam en lopen beheer (brandweer) en regie (preparatie) door elkaar. Zo lijkt het dat de brandweer nog steeds de spil is bij de (preparatie op) rampenbestrijding en dat is sinds 2010 niet langer het geval.

De crisisstructuur bestaat uit dan betrokken gezagsdragers, operationele diensten en organisaties van verschillende disciplines die samenwerken binnen bestuurlijke en ambtelijk cq operationeel samengestelde crisisteams op plaatselijk, regionaal of landelijk niveau. Een en ander conform formele regels en richtlijnen.

We weten dat bestuurders en ambtenaren zich niet laten richten, ondersteunen of begrenzen door (technische) regels en richtlijnen. Ter illustratie: de voorzitter van de veiligheidsregio is verplicht een operationeel leider aan te wijzen die uitvoering geeft aan de bevelen van die voorzitter. Daarmee is sprake van een afwijkende verhouding tussen voorzitter en operationele diensten en organisaties. De aanwijzing van een operationeel leider is dan ook een noodbevoegdheid.

In diverse regio’s fungeert de directeur veiligheidsregio tussen voorzitter en operationeel leider en wijkt dus af van de door de wetgever beoogde structuur bij een ramp/crisis.

Waar dat bewust gebeurt duidt dat wellicht op geconstateerde systeemfouten. Waar dat onbewust gebeurt is zorgelijk: beslissers hebben onvoldoende kennis van regels en richtlijnen beschikbaar of ingezet. Daarmee lopen rolopvatting en rolverwachting door elkaar en dat is bij een crisis/ramp zeer onwenselijk.

De voorzitters verplicht de direct betrokken burgemeesters te consulteren. De raad kan de burgemeester aanspreken op die consultatierol binnen een regionaal beleidsteam. Het is een stuk genuanceerder dan het opiniestuk suggereert.

Kritiek op ons huidige stelsel van veiligheidsmanagement is prima, maar dan wel graag op basis van een gedegen analyse van de context, functie en constructie van dat stelsel. Al zou het alleen al de definities van een crisis of ramp zijn gegeven de daaraan gekoppelde bevoegdheden en verplichtingen van het algemeen en functioneel bestuur bij het behartigen van vitale belangen van de samenleving.