Wist je dat partijen in een bestuursrechtelijke procedure in beginsel gedurende de gehele procedure nieuw bewijs mogen inbrengen? De hoofdregel is dat bewijs dat in een eerdere procedurele fase niet naar voren is gebracht, alsnog mag worden aangevoerd in bezwaar, beroep én hoger beroep, zoals de Afdeling neerlegde in haar overzichtsuitspraak van 17 juli 2024 (ECLI:NL:RVS:2024:2853) en bevestigde in haar uitspraak van 1 juli 2026, waarin zij voorop stelt dat het in beginsel mogelijk is om ook in hoger beroep nieuwe (bewijs)stukken over te leggen (ABRvS 1 juli 2026, ECLI:NL:RVS:2026:3798). Of nieuw bewijs daadwerkelijk mag worden meegenomen, hangt af van de goede procesorde, waarbij twee oriëntatiepunten gelden:

In de zaak van 1 juli 2026 had het college van Den Haag pas in hoger beroep bewijs van verzending van een kostenbesluit overgelegd, terwijl de rechtbank eerder had geoordeeld dat het college niet aannemelijk had gemaakt dat dit besluit op de voorgeschreven wijze bekend was gemaakt. De Afdeling accepteerde dit niet: het college had dit bewijs, dat al bijna vier jaar in het dossier zat, eerder kunnen en moeten inbrengen, en de wederpartij kon redelijkerwijs niet meer worden gevraagd om na zoveel tijd nog te betwisten of het stuk was ontvangen. Hierdoor was zij in haar bewijspositie benadeeld, zodat het in strijd was met de goede procesorde om de stukken alsnog bij de beoordeling te betrekken. Deze zaak laat zien dat de ruimhartige hoofdregel geen vrijbrief is: wie bewijs verwijtbaar laat inbrengt en de wederpartij daarmee in een onhoudbare bewijspositie brengt, loopt het risico dat de rechter dat bewijs alsnog buiten beschouwing laat.
Bestuursrecht in beeld is onze maandelijkse blogreeks waarin wij actuele thema’s, leerstukken en relevante ontwikkelingen uit het algemene bestuursrecht analyseren en duiden. In een rechtsgebied dat continu in beweging is, is actuele duiding essentieel voor zorgvuldige besluitvorming en effectieve rechtsbescherming. Vanuit onze jarenlange ervaring met complexe bestuursrechtelijke vraagstukken delen wij inzichten die direct aansluiten bij de uitdagingen waar overheden, bedrijven en instellingen dagelijks voor staan. Met deze reeks bieden wij niet alleen juridische verdieping, maar ook concrete handvatten. Iedere maand lichten wij een specifiek onderwerp uit en plaatsen dit in een breder juridisch en maatschappelijk kader – helder, scherp en toepasbaar in de praktijk
