Het terugdringen van broeikasgasuitstoot vraagt volgens de Wetenschappelijke Klimaatraad (WKR) nadrukkelijk ook om ander materiaalgebruik. In het adviesrapport Circulair versterkt stelt de raad dat circa 40 procent van de Nederlandse klimaatimpact samenhangt met het winnen, produceren en verwerken van materialen.
De WKR bepleit een bredere benadering van circulaire economie dan nu gebruikelijk is. Het beleid zou niet alleen moeten sturen op recycling en afvalvermindering, maar ook op de producten waarin materialen terechtkomen en op de functies die die producten vervullen. Dat leidt volgens de raad tot twee sporen: productiegericht beleid, gericht op minder en duurzamer materiaalgebruik in producten, en functiegericht beleid, gericht op het vervullen van behoeften met minder of andere producten.
De raad werkt die benadering uit voor vier productgroepen met een hoge klimaatimpact: auto’s, woningen, kleding en plasticverpakkingen. Voor auto’s ligt de nadruk op kleinere en lichtere voertuigen én op versterking van openbaar vervoer, fiets en deelmobiliteit. Bij woningen adviseert de WKR om bestaande gebouwen beter te benutten, onder meer via optoppen, splitsen en transformeren, naast een scherpere inzet op houtbouw en andere duurzame materialen. Voor kleding en verpakkingen pleit de raad voor maatregelen die overconsumptie en materiaalintensief gebruik terugdringen.
Daarnaast noemt de WKR drie randvoorwaarden: betere toegang tot financiering voor circulaire ondernemers, aandacht voor de betaalbaarheid van circulaire alternatieven en sterkere regie vanuit het Rijk. Volgens de raad zijn structurele middelen, heldere verantwoordelijkheden en een wettelijke monitoringscyclus nodig om de circulaire transitie daadwerkelijk te versnellen.
