Het college van Soest heeft een omgevingsvergunning (BOPA) verleend voor een tijdelijk dassenraster bij woningbouwproject 'Oude Tempel'. Lokale stichtingen en omwonenden verzetten zich: zij vrezen voor het leefgebied van de das en stellen dat het plan ecologisch gezien niet uitvoerbaar is. Zij gaan in bezwaar en vragen een voorlopige voorziening. Het college stelt zich echter op het standpunt dat er onder de Omgevingswet nog slechts een lichte uitvoerbaarheidstoets geldt. In tegenstelling tot wat de bezwaarmakers aanvoeren, hoeft niet op voorhand duidelijk te zijn dat een omgevingsvergunning voor flora- en fauna-activiteiten daadwerkelijk verleend zal worden. De toets beperkt zich tot de vraag of sprake is van een apert onuitvoerbaar plan. Dat is hier niet het geval: het college wijst ter onderbouwing op de ‘Actualisatie Natuurtoets’ waaruit volgt dat de bestaande dassenburchten uitsluitend in een latere bouwfase (fase B) liggen en niet door dit raster worden aangetast.
De vraag
Heeft het college gelijk en hoeft er bij de evenwichtige toedeling van functies (BOPA) niet meer beoordeeld te worden of het ontbreken van een natuurvergunning de uitvoering op voorhand onmogelijk maakt?
Het oordeel & de analyse
Het antwoord van de voorzieningenrechter is een bevestigend ja: het college heeft gelijk. De rechter oordeelt dat de wetgever met artikel 5.7 van de Omgevingswet heeft beoogd te breken met het uitgangspunt van de Wabo dat onlosmakelijke activiteiten gelijktijdig moeten worden aangevraagd. Wat betekent dit concreet?
- Lichte uitvoerbaarheidstoets: onder de Omgevingswet toetst de rechter bij een BOPA of het plan bij voorbaat evident onuitvoerbaar is. Voor natuurbelangen betekent dit dat het bestuursorgaan in de ruimtelijke onderbouwing wel nog kort moet vastleggen waarom de soorten- en gebiedsbescherming geen evidente belemmering vormen voor de realisatie van het project. Een volledige en diepgaande ecologische beoordeling is in deze fase echter niet meer nodig; dat is voorbehouden aan het natuurtraject.
- Omdat flora en fauna een eigen vergunningplicht kennen (met de provincie als bevoegd gezag), staan deze procedures in de basis los van elkaar. De initiatiefnemer heeft de vrijheid om dit na de BOPA te regelen. Wie zonder benodigde natuurvergunning aan de slag gaat, riskeert handhaving, maar het staat de verlening van de BOPA niet in de weg. De aanvrager heeft ook nog een andere optie (gelijktijdig aanvragen). Kiest de aanvrager er zelf voor om de flora- en fauna-activiteit direct gelijktijdig met de BOPA aan te vragen in het Omgevingsloket? Dan haken de procedures wel aan en worden ze gezamenlijk behandeld in één meervoudige aanvraag.
