Let op vergunningverleners: hoe ga je om met een aanvraag waarbij het formulier iets anders zegt dan de tekening? Voorkom dat je per ongeluk een impliciete vergunning verleent voor een extra omgevingsplanactiviteit!

De casus (uitspraak van de Rechtbank Oost-Brabant d.d. 29 september 2026, ECLI:NL:RBOBR:2026:6932):
Een inwoner vraagt een omgevingsvergunning aan voor oppervlakteverharding (het neerleggen van betonplaten). De gemeente verleent de vergunning (OPA). Er volgt beroep: eiser stelt dat de platen in een rechte lijn naar de openbare weg lopen. In de fysieke werkelijkheid bouw je dan gewoon een oprit (uitweg). Op de bijgevoegde situatietekening is dit ook overduidelijk te zien. Het verweer van de gemeente? Er is op het formulier geen uitweg aangevinkt, alleen bestrating. Bovendien is een uitweg een apart te vergunnen activiteit.
Het oordeel van de rechter:
In artikel 22.8 van de Omgevingswet is bepaald dat voor zover op grond van een bepaling in een gemeentelijke verordening, zoals de APV, een vergunning is vereist voor een geval waarin regels over de fysieke leefomgeving op grond van artikel 2.7, eerste lid, van de Omgevingswet, alleen in het omgevingsplan mogen worden opgenomen, zo’n vergunningplicht geldt als een verbod om zonder omgevingsvergunning een omgevingsplanactiviteit te verrichten. Het voorgaande betekent dat een uitwegvergunning, in tegenstelling tot onder het oude recht, niet langer een aparte activiteit is die los kan worden aangevraagd en vergund. Wanneer een aanvraag voor een omgevingsvergunning ten behoeve van een omgevingsplanactiviteit ertoe strekt om oppervlakteverharding aan te leggen die (mede) functioneert als uitweg, dan moet het college beoordelen of wordt voldaan aan de beoordelingsregels van de APV. Anders bestaat het risico dat het college impliciet ook een vergunning verleend voor de uitweg. Dit is slechts anders als een aanvrager een aparte aanvraag indient voor de uitwegen. Het college had moeten beoordelen of de betonpaden uitwegen zijn zoals bedoeld in de APV (nu omgevingsplan). Omdat dit is nagelaten, is het besluit onzorgvuldig voorbereid en wordt het vernietigd.
Praktische tips voor de rechtspraktijk:
1) Kijk verder dan het formulier: staar je bij de intaketoets niet blind op de vinkjes in het DSO. De totale aanvraag, samen met de situatietekening, is leidend voor wat je moet toetsen.
2) De knip moet expliciet zijn: een aanvrager mag activiteiten in delen aanvragen, maar de rechter is streng. De aanvrager moet dan wel uitdrukkelijk vermelden dat de aanvraag bijvoorbeeld nu alléén om de verharding gaat en de uitweg later volgt. Doet de aanvrager dat niet? Dan moet jij het totale plaatje beoordelen.