Data geven gemeenten grip op de warmtetransitie

1,5 miljoen woningen duurzaam verwarmd

Voor 2030 moeten 1,5 miljoen woningen en andere gebouwen in ons land van het aardgas af zijn. En dus op een andere manier verwarmd worden. Dat staat in het Klimaatakkoord. Gemeenten hebben hierbij de regie. “Maar iedereen zoekt nog. Het is best een taaie en ingewikkelde opdracht”, vertelt Maureen van Eijk, programmadirecteur van het Nationaal Programma Lokale Warmtetransitie (NPLW).

Wijk voor wijk, buurt voor buurt

Vaak pakken gemeenten de warmtetransitie per woonwijk aan. Van Eijk: “Veel gemeenten maken nu een analyse voor een warmteprogramma. Hierin beschrijven ze de aanpak van isoleren en aardgasvrij maken van woningen en gebouwen. Welke wijken, buurten en dorpskernen gaan in de komende 10 jaar van het aardgas af en hoe gebeurt dat? En welk duurzaam alternatief is waar en wanneer de beste keuze? Wij helpen gemeenten hierbij. Bijvoorbeeld met ideeën voor de aanpak, webinars en bijeenkomsten.”

Gemeenten zoeken houvast

Gemeenten zoeken grip terwijl er op landelijk niveau nog veel onduidelijk is. Van Eijk geeft een voorbeeld: “Het stroomnet raakt vol. Dus is er wel ruimte op het net als een woonwijk aardgasvrij wordt? We moeten vraag en aanbod van energie en warmte beter op elkaar afstemmen in het nieuwe energiesysteem van de toekomst. Daarvoor moeten we slimmer aansturen hoe energie en warmte worden opgewekt, opgeslagen en verbruikt. En dat kan niet zonder goede en actuele data.”

Data helpen bij keuzes per wijk

Met data kunnen gemeenten veel vragen beantwoorden, zegt Martin Tillema, expert energietransitie bij het Kadaster. “Gemeenten willen inzicht per wijk. Wat is de bouwperiode, staan er veel monumenten en wat is nu het energieverbruik van de woningen? En heel belangrijk: wie is de eigenaar? Het gaat uiteindelijk alle eigenaren raken, dus wil je hen betrekken en samen goed onderbouwde keuzes maken.”

Meer gegevens nodig op woningniveau

Hoe verder gemeenten komen met hun plannen, hoe meer ze willen weten over woningen. Van Eijk legt uit: “Als je een warmtepomp wilt aanleggen, dan moet je huis wel geïsoleerd zijn. Anders krijg je het niet warm. Wil je als gemeente dus warmtepompen aanbevelen, dan moet je weten of een huis genoeg geïsoleerd is. De behoefte aan dit soort details per woning neemt toe.”

Online dataportaal voor gemeenten

Data komen niet alleen van ons, maar ook van het Centraal Bureau voor de Statistiek, de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland en andere organisaties. Om gemeenten beter te ondersteunen, wil Van Eijk een online dataportaal voor de warmtetransitie. “Met daarbij een toelichting wat de data betekenen, zodat we dezelfde taal spreken. Met nieuwe onderzoeken en ontwikkelingen. Voor alle partijen. Het is een voorwaarde om in 2050 klimaatneutraal te kunnen zijn.”

Wat we voor uw gemeente kunnen doen

Samen met onder meer de Vereniging van Nederlandse Gemeenten ontwikkelden we het Wijkpaspoort. Dit is een overzicht met informatie per wijk of buurt. Ook aanvragen voor uw gemeente? Ga naar de pagina Wijkpaspoort voor de warmtetransitie en verduurzaming.

Voor appartementencomplexen neemt de vereniging van eigenaren (vve) vaak besluiten over verduurzaming. Maar gemeenten hebben niet altijd het overzicht welke vve’s er zijn. Ook daar kunnen we bij helpen. Meer informatie leest u in het artikel Verduurzamen met vve’s: waardevol voor elke gemeente.