Opkoopbescherming in de handhavingspraktijk: lessen uit recente rechtspraak

In een recent gepubliceerde uitspraak heeft de Rechtbank Den Haag (ECLI:NL:RBDHA:2025:24540) zich uitgesproken over de handhaving van deze regeling. De belangrijkste lessen:

𝙞. 𝙉𝙞𝙚𝙩 𝙖𝙡𝙡𝙚𝙚𝙣 𝙫𝙚𝙧𝙝𝙪𝙪𝙧, 𝙢𝙖𝙖𝙧 𝙜𝙚𝙗𝙧𝙪𝙞𝙠 𝙞𝙣 𝙗𝙧𝙚𝙙𝙚 𝙯𝙞𝙣
Eisers voeren in deze zaak aan dat zij de woning hebben aangekocht met de intentie deze zelf te bewonen, maar uit vriendendienst een hulpbehoevend stel tijdelijk onderdak hebben geboden in de woning. Ook stellen zij niet bekend te zijn met de regels inzake opkoopbescherming.

Daar ging de rechter niet in mee. Opkoopbescherming ziet niet uitsluitend op klassieke verhuur. Ook andere vormen van het laten gebruiken van de woning kunnen daaronder vallen. Creatieve constructies bieden dus geen veilige ontsnappingsroute.

𝙞𝙞. 𝙈𝙚𝙚𝙧𝙙𝙚𝙧𝙚 (𝙥𝙖𝙧𝙩𝙞𝙘𝙪𝙡𝙞𝙚𝙧𝙚) 𝙚𝙞𝙜𝙚𝙣𝙖𝙧𝙚𝙣, 𝙜𝙚𝙙𝙚𝙚𝙡𝙙𝙚 𝙗𝙤𝙚𝙩𝙚
Bij mede-eigendom kan de maximale boete worden verdeeld over de eigenaren. In deze zaak corrigeerde de gemeente een eerdere fout, waarbij beide eigenaren afzonderlijk de maximale boete opgelegd kregen.
Bij rechtspersonen met meerdere natuurlijke personen ligt dit anders (zie bijvoorbeeld: ECLI:RVS:2024:1971)

𝙞𝙞𝙞. 𝙈𝙖𝙩𝙞𝙜𝙞𝙣𝙜 𝙗𝙤𝙚𝙩𝙚 𝙬𝙚𝙜𝙚𝙣𝙨 𝙤𝙫𝙚𝙧𝙨𝙘𝙝𝙧𝙞𝙟𝙙𝙞𝙣𝙜 𝙧𝙚𝙙𝙚𝙡𝙞𝙟𝙠𝙚 𝙩𝙚𝙧𝙢𝙞𝙟𝙣
De rechtbank matigt de boete omdat de redelijke termijn in de beroepsprocedure is overschreden. De rechtbank sluit hierbij aan bij het arrest van de Hoge Raad (ECLI:NL:HR:2008:BD0191), waarin bij een overschrijding van de redelijke termijn van 6 maanden of minder een matigingspercentage van 5% wordt gehanteerd (bij bestraffende sancties).

𝙑𝙤𝙤𝙧𝙣𝙚𝙢𝙚𝙣𝙨 𝙤𝙢 𝙚𝙚𝙣 𝙥𝙖𝙣𝙙 𝙩𝙚 𝙠𝙤𝙥𝙚𝙣 𝙬𝙖𝙖𝙧 𝙟𝙚 𝙯𝙚𝙡𝙛 𝙣𝙞𝙚𝙩 𝙜𝙖𝙖𝙩 𝙬𝙤𝙣𝙚𝙣?
Check dan vooraf (of laat dat doen ) of in jouw situatie de opkoopbescherming van toepassing is en wat dit betekent voor het beoogde gebruik. Achteraf discussiëren over boetes is zelden een rendabel verdienmodel.

Door Ranka Timmers