Waarom/wanneer moet je sociale veiligheid onderzoeken bij ETFAL

Woningbouwplan van 5.600 woningen. In de passende beoordeling was onvoldoende onderzoek gedaan naar de mogelijk negatieve effecten op de natuur van de toename van het aantal wandelaars en honden in het gebied (zie ECLI:NL:RVS:2024:5127, r.o. 46).

Huisartsenpraktijk. De gevolgen voor omwonenden, onder andere het geluid van startende en draaiende motoren en scooters, het geluid van dichtslaande portieren en het stemgeluid van bezoekers, hadden beter bekeken moeten worden (zie ECLI:NL:RBROT:2025:7723).

Bij grotere projecten moet meestal getoetst worden aan het afwegingskader een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
De rechter heeft al vaker geoordeeld dat bij ETFAL de sociale veiligheid en de te verwachten overlast relevante aspecten zijn.

De discussie over sociale veiligheid speelt vaak in zaken rondom de huisvesting van asielzoekers, arbeidsmigranten en zorgwoningen. Het is dan blijkbaar eerder een zorg voor omwonenden dan bij ‘gewone’ woningbouw. Maar zijn er objectief gezien redenen om sociale veiligheid eerder te onderzoeken bij deze doelgroepen? Dit is denk ik te kort door de bocht, maar tegelijk is het nog niet eenduidig.

Uitspraak ECLI:NL:RBGEL:2024:2126:

Voor asielzoekers geldt namelijk dat er, in vergelijking met recreanten, mogelijk andere veiligheidsrisico’s zijn (en er zich dus ook andere overlast zou kunnen voordoen).

Uitspraak ECLI:NL:RBOBR:2025:6283:

De rechtbank ziet evenwel niet in dat de manier waarop groepen mensen integreren in de lokale gemeenschap een aspect is dat het college bij zijn beoordeling van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties moet betrekken. Anders gezegd, het maakt niet uit of daar Oekraïense vluchtelingen, statushouders, expats, Brabantse dorpelingen of mensen uit de Randstad wonen. Het maakt evenmin uit of deze mensen Nederlands, Engels of Oekraïens spreken. Het college dient alleen te beoordelen wat de gevolgen zijn van de toevoeging van een grote woonlocatie.

Het lijkt me het best om bij elk initiatief goed te kijken of er mogelijk gevolgen zijn voor de sociale veiligheid.

Door Suzanne van der Beele-Nijkamp