Op 12 maart 2026 hebben de Kamerleden Grinwis en De Hoop een amendement ingediend bij het wetsvoorstel Wet versterking regie volkshuisvesting. Het amendement beoogt de betaalbaarheidsdoelstellingen binnen de gemeentelijke en regionale nieuwbouwprogrammering te vereenvoudigen en eenduidiger te maken.
Minimaal twee derde betaalbaar en 30% sociale huur
Het amendement stelt een vaste norm voor:
minimaal twee derde van alle nieuwbouwwoningen moet betaalbaar zijn, en
minstens 30% moet bestaan uit sociale huurwoningen.
Deze normen moeten gelden voor zowel gemeentelijke als provinciale woningbouwprogramma’s. Hiermee wordt de bestaande systematiek verduidelijkt en krachtiger gemaakt, aldus de indieners.
Kritiek op de werkwijze van de regering
De indieners plaatsen stevige kanttekeningen bij de door het kabinet voorgestelde, complexere systematiek. Die verplicht gemeenten om óf 40% middenhuur/middenkoop óf 30% sociale huur te programmeren, afhankelijk van de omvang van de bestaande sociale voorraad. Volgens Grinwis en De Hoop zou dit leiden tot:
grote regionale verschillen,
complex overleg tussen gemeenten,
risico op vertraging, en
onduidelijke verantwoordelijkheidsverdeling.
Zij vrezen dat gemeenten onderling gaan compenseren als één gemeente afwijkt van de percentages, waardoor andere gemeenten extra sociale huur of middenhuur moeten realiseren om regionale doelen te halen.
Eenduidigheid en solidariteit als uitgangspunt
De indieners benadrukken dat de woningnood – met name in de sociale sector – vraagt om duidelijke, uniforme doelstellingen. Zij waarschuwen dat de kabinetsvoorstellen te veel vrijheid laten, wat de solidariteit tussen gemeenten onder druk zet en de voortgang van woningbouw vertraagt. Daarom kiezen zij voor één landelijke, voor iedereen geldende instructieregel.
Mogelijkheid tot maatwerk via provinciale ontheffing
Hoewel de hoofdregel stevig is, blijft maatwerk volgens het amendement mogelijk. Provincies krijgen de bevoegdheid om gemeenten ontheffing te verlenen van de betaalbaarheidsnormen — maar alleen om volkshuisvestelijke redenen en onder de voorwaarde dat in regionaal verband alsnog wordt voldaan aan de norm van twee derde betaalbaar en 30% sociale huur.
Dit wordt geregeld via een nieuw artikel 2.32a in de Omgevingswet.
Doel: eenvoudiger, robuuster en beter uitvoerbaar
Met dit amendement willen Grinwis en De Hoop terugkeren naar een eenvoudig, robuust en uniform stelsel dat volgens hen beter uitvoerbaar is voor gemeenten, provincies en regio’s. Het moet voorkomen dat verschillen tussen gemeenten leiden tot extra overleglagen of vertraging in het realiseren van broodnodige betaalbare woningen.
