De overheid, netbeheerders, bedrijven en ACM hebben acht doorbraken uitgewerkt om op korte termijn meer partijen aan te sluiten op het overvolle elektriciteitsnet. Doel: binnen twee jaar een groot deel van de wachtrij (ruim 14.000 aanvragen) wegwerken.
Waarom dit nodig is
Door netcongestie kunnen duizenden bedrijven geen aansluiting of uitbreiding krijgen.
Uitbreiding van het net duurt 8–10 jaar of langer.
Daarom moeten bestaande netcapaciteiten beter worden benut.
De regio’s Flevopolder–Gelderland–Utrecht (FGU) blijven het grootste knelpunt.
De 8 doorbraken
1. Meer risicobereidheid
Huidige netbeheerderstrategie is extreem voorzichtig: hoge betrouwbaarheid, maar onderbenutting van het net.
Er wordt onderzocht hoe iets meer risico (bijv. andere weerscenario’s) meer ruimte kan creëren.
Mogelijke instelling van een onafhankelijke adviesraad voor afwegingen tussen betrouwbaarheid, betaalbaarheid en beschikbaarheid.
2. Betere prognoses van elektriciteitsgebruik
Prognoses sluiten nu onvoldoende aan op de korte termijn.
Netbeheerders stappen over op data uit o.a. de KEV, flexibiliteitspotentieel en externe inzichten.
Dit kan snel regionale ruimte vrijmaken.
3. Herziening van flexcontractvoorwaarden
Flexibele contracten zijn nu onaantrekkelijk door lage vergoeding en onduidelijkheid.
Contracten worden opnieuw vormgegeven, in overleg met brancheverenigingen.
Doel: hogere adoptie van flexcontracten.
4. Beter inzicht in flexverwachtingen
Bedrijven weten nu niet hoe vaak en wanneer ze moeten terugschakelen.
Netbeheerders gaan jaarlijkse én maandelijkse prognoses leveren van flexmomenten.
Dit maakt flexcontracten voorspelbaarder en aantrekkelijker.
5. Regionale tenders voor flexibiliteit
In 2026 organiseren alle grote netbeheerders minimaal één regionale tender.
Zowel extra invoeding als afnameflexibiliteit kan worden aangeboden.
Duurzame flexibiliteit heeft voorkeur, maar tijdelijke gasoplossingen zijn soms nodig.
6. Individuele afspraken met Top-50 grootverbruikers
Veel potentieel bij grote industriële gebruikers blijft onbenut.
Met de 50 grootste verbruikers worden maatwerkafspraken gemaakt.
Uitbreiding Flex-e subsidie naar XL-variant wordt aanbevolen.
7. Flex als norm bij nieuwe aansluitingen
Flexibiliteit moet de standaard worden voor o.a. laadpleinen en batterijen.
Biedt structureel meer ruimte op het net.
Er wordt bekeken hoe dit wettelijk kan worden geborgd.
8. Meer flexibiliteit inkopen, ook boven de financiële ondergrens
Netbeheerders worden aangemoedigd om in 2026–2027 €500 miljoen per jaar extra aan flexibiliteit in te kopen.
Dit geeft meer ruimte voor nieuwe aansluitingen.
ACM kan meekijken bij twijfel over doelmatigheid.
Impact en vooruitblik
Potentiële vrijmaking: 5–10 GW tegen 2030, 10–20 GW tegen 2035.
Dit kan een groot deel van de huidige wachtrijen oplossen, maar niet overal (FGU-regio blijft kritisch).
Halfjaarlijkse monitoring via het LAN-programma.
Het nieuwe kabinet kan aanvullingen doen.
Kernboodschap
Het Aansluitoffensief moet op korte termijn aanzienlijk meer bedrijven op het net helpen, door slimmer gebruik van bestaande capaciteit, intensieve samenwerking en een ‘moonshot’-ambitie om de wachtrijen binnen twee jaar drastisch te verkorten.
Als je wilt, kan ik ook een ultrakorte samenvatting, een visuele infographic, of een samenvatting per doelgroep (bijv. bedrijven, beleidsmakers, gemeenten) maken.
Bijlagen
Beslisnota bij Kamerbrief over aansluitoffensief Netcongestie
Aansluitoffensief: Acht doorbraken voor beter benutten van het net
