Tijdens de Bestuurlijke Overleggen Meerjarenprogramma Infrastructuur Ruimte en Transport (BO’s MIRT) op 5, 7 en 8 januari hebben Rijk en regio belangrijke afspraken gemaakt over investeringen, gericht op woningbouw en mobiliteit. Ook zijn afspraken gemaakt over het aanpakken van complexe ruimtelijke opgaven in gebieden en regio’s.
Het kabinet werkt hard om de grote en urgente ruimtelijke opgaven in Nederland op tijd aan te pakken, ondanks de demissionaire status en dankzij steun van de Tweede Kamer. Jaarlijks moeten er 100.000 woningen bij komen en moet ruimte worden geboden aan economie, industrie en landbouw. Daarnaast moet de leefomgeving toekomstbestendig worden ingericht. Met de recent verstuurde Ontwerp-Nota Ruimte presenteert het kabinet een integrale visie op de ruimtelijke ordening. En neemt het Rijk de nationale regie terug. Naast nationale regie is samenwerking tussen Rijk, provincies, gemeenten, waterschappen en maatschappelijke partners onmisbaar bij de inrichting van Nederland.
Het kabinet bevestigde tijdens de overleggen dat € 2,5 miljard wordt ingezet voor infrastructuur die nieuwe woningbouwlocaties ontsluit. Daarnaast is € 877 miljoen beschikbaar gesteld voor gebiedsmaatregelen in nationaal grootschalige woningbouwgebieden: de 17 bestaande woningbouwgebieden en vier nieuwe gebieden.
De investeringen maken onder meer de eerste stappen van de MIRT-verkenning Oude Lijn (de spoorlijn van Leiden naar Dordrecht) mogelijk, waarvoor het Rijk € 140 miljoen extra beschikbaar stelt. Zo start de planstudiefase voor opwaardering van de stations Leiden Centraal, Schiedam Centrum en Den Haag Laan van NOI. Verder wordt onderzocht wat er nodig is om de sprinter acht keer per uur te laten rijden en vier nieuwe stations aan te leggen. Zo kan de realisatie van 200.000 extra woningen langs de Oude Lijn verder. Daarnaast zetten Rijk en regio een stap in de verdere ontwikkeling van Groot Merwede en Rijnenburg, waar in totaal 63.000 tot 75.000 woningen gepland zijn. Voor de MIRT-verkenning OV en Wonen is namelijk een voorlopig voorkeursalternatief vastgesteld, inclusief een verdiepte ligging van de Merwedelijn.
In de 16 NOVEX-gebieden werken Rijk en regio samen met de stakeholders aan de gebiedsgerichte uitvoering van alle ruimtelijke opgaven die in die gebieden samenkomen, want uiteindelijk moet de schop in de grond. Tijdens het BO MIRT is voor de regio Groningen–Assen de Uitvoeringsagenda 2.0 vastgesteld. Voor NOVEX-gebied Zuid Limburg is een tweede versie van de uitvoerings- en investeringsagenda vastgesteld. Daarmee zijn inmiddels voor vrijwel alle gebieden uitvoeringsagenda’s vastgesteld. Momenteel werken Rijk en regio regionale investeringsagenda’s uit. Met de NOVEX-aanpak dragen Rijk en regio bij aan versnelling van de bouw van ruim 850.000 woningen en de bereikbaarheid van woningen en werkplaatsen in de NOVEX-verstedelijkingsgebieden. In de NOVEX-landelijke gebieden draagt de aanpak bij aan het bieden van toekomstperspectief voor de landbouw en in de NOVEX-haven- en industrieclusters versnellen Rijk en regio de transitieopgaven.
Andere regio’s, zoals Stedendriehoek, Twente en Limburg Centraal, werken aan gezamenlijke verstedelijkingsstrategieën. De verwachting is dat deze verstedelijkingsstrategieën in 2026 onderschreven worden door zowel Rijk als regio. Ook is het startdocument voor de verkenning gebiedsontwikkeling voor de Nedersaksenlijn vastgesteld, die parallel aan de MIRT-verkenning Nedersaksenlijn loopt. De gebiedsverkenning stelt de ruimtelijke, economische en sociale uitwerking en impact van de Nedersaksenlijn centraal.
Tijdens het BO MIRT is het Ruimtelijk Arrangement voor de provincie Groningen vastgesteld. Daarmee hebben nu alle provincies bestuurlijke afspraken met het Rijk gemaakt om nationaal en provinciaal omgevingsbeleid op elkaar af te stemmen.
De Ontwerp-Nota Ruimte is het kompas voor de inrichting van Nederland richting 2050. Tot 15 december kon iedereen in Nederland reageren door een zienswijze in te dienen. Met vernieuwde samenwerking, betere ruimtelijke informatie en duidelijke uitvoeringsagenda’s zet het kabinet samen met regio’s en de samenleving concrete stappen richting een leefbare, duurzame en economisch gezonde toekomst voor Nederland.
