In het leer- en werktraject SPRONG Noord-Brabant hebben 24 gemeenten, drie omgevingsdiensten, drie veiligheidsregio’s en drie GGD’en intensief regionaal samengewerkt aan één set milieuregels voor het omgevingsplan. Deze regelset bevat de thema’s water, bodem, (bouw)veiligheid, duurzaamheid en gezondheid. Het doel was niet om alle gemeenten hetzelfde te laten doen, maar om één stevig fundament te creëren waarop iedere gemeente kan voortbouwen.
Voor ketenpartners zoals omgevingsdiensten, veiligheidsregio’s en GGD’en is deze manier van werken een grote stap vooruit. In plaats van bij tientallen gemeenten afzonderlijk advies te geven, is hun kennis nu collectief ingebracht in één samenhangende regelset. Gemeenten krijgen met de regels een gedeeld vertrekpunt: een basis die houvast biedt, maar ruimte laat voor lokale keuzes en ambities. Precies wat de Omgevingswet vraagt: duidelijke kaders waarbinnen maatwerk mogelijk is.
De regelset is dus goed overdraagbaar naar andere regio’s. Niet als een kant-en-klaar pakket dat je alleen maar hoeft over te nemen, maar als een degelijke basis die in een nieuw leer- en werktraject opnieuw wordt toegepast, verdiept en aangepast aan de lokale context. In maart 2026 start SPRONG Overijssel met deze aanpak. De Brabantse regelset vormt daarbij het vertrekpunt. De ketenpartners in Overijssel zijn inmiddels meegenomen en kijken enthousiast uit naar het traject. Daarmee begint een nieuwe regionale leerbeweging, waarin de regels opnieuw worden getoetst, verrijkt en toegesneden op de Overijsselse opgaven.
Je kunt de regels kopiëren, de resultaten zijn bruikbaar voor alle gemeenten. Maar het leereffect krijg je alleen als je zelf meedoet. In SPRONG leer je waarom keuzes zijn gemaakt, hoe je de regels gebruikt en welke afwegingen je binnen je eigen organisatie maakt.
- Wouter Schenk, Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant en deelnemer SPRONG
Het resultaat
Het resultaat van de regelset die is gemaakt in Noord-Brabant is online te bekijken in deze documentverkenner. De regels zijn opgesteld volgens de systematiek van de geïntegreerde staalkaarten van de VNG. Daarom tref je in hoofdstuk 4 de richtingaanwijzer. In deze hoofdstuk wordt per thema verwezen naar de inhoudelijke regels in hoofdstuk 5. De bronnen vind je hier.
Gebruik omgevingsdocumentverkenner
Via de link kom je uit op de regelset milieu blok 2. Aan de linkerkant vind je de inhoudsopgave en aan de rechterkant de inhoud. Per artikel tref je in het groen de verschillende annotaties aan. Let op: deze annotaties niet verwarren met de typen annotaties in het omgevingsplan. De documentverkenner biedt de mogelijkheid om meerdere en specifieke annotaties toe te voegen naast de annotaties die mogelijk zijn binnen het omgevingsplan.
Je kunt via de knop filter op annotaties filteren op type annotaties. Kies voor de annotatie SPRONG thema. Vervolgens kun je gewenste thema aanklikken om alleen die regels voor dat thema in te zien.
Met de annotatie Bron kun je zien wat de afkomst van de regel is. Als het een regel uit de bruidsschat is, ziet u ook het artikelnummer van de bruidsschat die daarbij hoort.
Opmerkingen ketenpartners en wijziging Omgevingsregeling
De regels die uit de bruidsschat komen zijn veelal één op één overgenomen en aangepast naar de systematiek van de geïntegreerde staalkaarten. Maar er zijn ook een aantal bruidsschatregels aangepast. Dus neem niet zomaar de regels over, maar bekijk ook de wijzigingen. In dit exceldocument zijn de opmerkingen van de ketenpartners te vinden.
Verder is ook de recente wijziging van de Omgevingsregeling doorgevoerd. Voor meer informatie hierover lees dit artikel op de IPLO website.
